Havayolu şirketleri, tüm dünyayı ciddi bir kaosa sürükleyen finansal kriz sebebiyle, hızla düşen yakıt fiyatının sevincini yaşayamadı.
Tasarruf konusunda özel çalışma grubu oluşturan şirketler, finansal krizin etkilerini en aza indirmek için yeni metotlar geliştirecek.
Türk Hava Yolları (THY) ile özel havayolu şirketleri, küresel mali krizin yıkıcı etkilerinden korunabilmek amacıyla yeni arayışlara girdi. Artan petrol fiyatları karşısında her alanda tasarrufa giden şirketler, 'daha hassas uçuş planı yazılımları, uçakta yakıt tasarrufu sağlanması amacıyla kanatlara winglet (kıvrık kanat) monte edilmesi, yeni nesil uçak siparişi ve uçağın tek motorla piste veya park alanına götürülmesi' gibi tedbir paketlerini uygulamaya koyacak.
THY Ticari Müdür Yardımcısı Orhan Sivrikaya, krize rağmen yatırımlara devam ettiklerini ifade ederek, tüm kötü senaryolar için hazır plan bulundurduklarını söyledi. Büyüme oranı yüksek hatlara yatırım yaptıklarını vurgulayan Sivrikaya, "Artan petrol fiyatları karşısında uyguladığımız tedbirler devam ediyor. Finansal kriz ile ilgili olarak da, hatlara göre senaryo oluşturduk. Şartlar oluşunca tedbir paketi devreye girecek. Bu krizden çok sınırlı bir etkilenme yaşayacağımızı düşünüyorum." dedi.
Türkiye Özel Sektör Havacılık İşletmeleri Derneği Genel Sekreteri Musa Alioğlu, yüksek petrol fiyatları karşısında tasarruf uygulayan havayolu şirketlerinin başarı sağladığını, 13 yolcu ve 3 kargo şirketinde iflas yaşanmamasının sevindirici olduğunu kaydetti.
Finansal krizin petrol krizinden daha etkili olacağına dikkat çeken Alioğlu, "Boeing bir yandan sürekli sipariş alırken, diğer yandan grevle uğraşıyor. Airbus'ın rüzgârdan nasıl etkileneceği belli değil. Bir de uçak kiralayan leasing şirketleri var. Bu şirketlerin krizden etkilenmesi bizim şirketlerimiz için iyi olmaz. Çünkü Türk filosunun büyük bölümü finansal kiralama yoluyla temin edilen uçaklardan oluşuyor." dedi.
Alioğlu, finansal krizin zararlarını azaltmak için sektörün 'ortak akıl üretmesi ve çözüm tekliflerini tartışması' gerektiğine dikkat çekerek, "Şirketler, 'Petrol faturasını nasıl kısabiliriz?' diye kafa yorup, birtakım akılcı çözümler üretti. Aynı şekilde, kriz ortamı fırsata dönüştürülebilir." şeklinde konuştu. Pegasus Havayolları Genel Müdürü Sertaç Haybat, petrol fiyatlarında düşüş yaşanmasına rağmen, finansal kriz dolayısıyla Euro'nun dolar karşısında değer kaybetmesinin şirketleri zor durumda bıraktığını söyledi.
Ekonominin yavaşlamasıyla iç hat yolcu sayısında bir düşüş yaşanacağına işaret eden Haybat, "Elimizde sihirli formül bulunmuyor, ancak acil tedbir almamız gerekiyor." dedi. Yakıt fiyatları karşısında başlattıkları tasarruf tedbirlerine devam edip yeni arayışlara yöneleceklerini ifade eden Haybat, herkesin kendi tedbir modelini uygulayarak krizi atlatmaya çalışacağını belirtti.
SunExpress Havayolları Genel Müdür Yardımcısı Hacı Say ise finansal kriz göz önünde bulundurularak bundan sonra yeni hatlar konusunda 'maceraya girilmemesi' gerektiğini söyledi. İç hat pazarının hâlâ büyüme potansiyeli taşıdığını ve krizin henüz iç pazara yansımadığını anlatarak, gelişmekte olan bir ekonomiye sahip olan Türkiye'nin tedbiri elden bırakmadan rekabet gücü ve iş kabiliyetiyle krizi fırsata dönüştürülebileceğini vurguladı.
İnter Havayolları Yönetim Kurulu Başkanı Ömer Torosluoğlu ise şirketlerin finansal krizi aşmak için altyapı hizmetlerini taşeronlara vermesini önerdi. Rusya ve İran pazarının Türk charter (tarifesiz) şirketlerine açılması gerektiğine dikkat çeken Torosluoğlu, böylece hem Türk turizminin hem de havacılık sektörünün kazanacağını bildirdi.
Mustafa Gün/Zaman