Merkez Bankası Başkan Vekili Erdem Başçı, dış denge ile ilgili sorunların çözümünün piyasa koşullarından
bağımsız olarak, kur veya faiz oranlarında yapay ayarlamalardan beklenmesinin, sektörel ve yapısal sorunları çözemeyeceği gibi orta ve uzun vadede kaynak dağılımını olumsuz etkileyebilecek nitelikte kastedilmeyen sonuçlara yol açabilecek sakıncalı bir yaklaşım olduğunu söyledi.
Merkez Bankası'nın 74. Olağan Genel Kurulu'nun açılışında yaptığı konuşmada, Türkiye ekonomisinde yaşanan son gelişmeleri değerlendiren Başçı, dış ticarete ilişkin gelişmelerin, ülkede uygulanan ekonomik
politikalar kadar uluslararası ekonomik konjonktür ve yapısal faktörler tarafından belirlendiğini bildirdi.
Başçı, son dönemlerde petrol fiyatlarındaki artışların ve ucuz emek avantajına sahip ülkelerin (Çin, Hindistan) uluslararası rekabet koşullarını zorlamasının, başta tekstil ve giyim olmak üzere bazı sektörlerin rekabet gücünü olumsuz olarak etkileyen dış gelişmeler olduğunu belirtti.
Uzun yıllar yüksek enflasyon ve mali baskınlık altında yaşamış, finansal piyasalarının kırılgan yapısı olan Türkiye gibi ekonomilerde döviz kuru ve faiz oranları arasındaki ilişkinin, geleneksel yaklaşımlardan farklı olabildiğine işaret eden Başçı, şöyle dedi:
'Dolayısıyla dış denge ile ilgili sorunların çözümünün, piyasa koşullarından bağımsız olarak kur veya faiz oranlarında yapay ayarlamalardan beklenmesi, sektörel ve yapısal sorunları çözemeyeceği gibi orta ve uzun vadede kaynak dağılımını olumsuz etkileyebilecek nitelikte kastedilmeyen sonuçlara yol açabilecek sakıncalı bir yaklaşımdır.'
Başçı, enflasyon hedefleme sürecinde dalgalı kur rejiminin olmazsa olmaz derecesinde bir öneme sahip olduğuna işaret ederek, bu itibarla 2006 yılı ve sonrasında dalgalı kur rejimi temel çerçevesinin korunmak
suretiyle devam edeceğini bildirdi.
Merkez Bankası 2005 yılında, 7 milyar 442 milyon doları günlük döviz alım ihalelerinden, 14 milyar 565 milyon doları da doğrudan alım müdahalelerinden olmak üzere, toplam 22 milyar 7 milyon dolar alım yaptı.
Merkez Bankası'nın 2005 Yıllık Raporu'nun 'Para Politikası ve Piyasalar' bölümünde yer alan bilgilere göre bu alım, 'global likidite koşullarının olumlu olması ve devam eden ters para ikamesi nedeniyle gözlenen döviz arzındaki artış ile ortaya çıkan aşırı oynaklık sonucu' gerçekleştirildi.
Banka'nın 2005 yılında kurlarda gözlenen aşırı oynaklık sonucu toplam 6 defa alım yönünde müdahale ettiği, geçen yıl 'Türkiye-AB tam üyelik müzakereleri, FED'in faiz kararları, IMF ile gözden geçirmeler ve artan petrol fiyatlarının' ABD Doları/YTL kurunun gelişimini etkileyen başlıca faktörler olduğu belirtilen raporda, 'ABD Doları/YTL kuru 1,3427 seviyesinden başladığı 2005 yılını 1,3483 seviyesinden tamamlamıştır' denildi.
Raporda, (22 Aralık 2004-30 Aralık 2005) döneminde gerçekleştirilen döviz alım ihalelerinde toplam 7,7 milyar dolar alındığı, bu dönemde gerçekleştirilen toplam 250 ihalede ortalama alım tutarının 30,7 milyon dolar, ihalelere gelen ortalama teklif tutarının ise 65,6 milyon dolar olduğu kaydedildi.
KREDİ GELİŞMELERİ
Geçen yıl, enflasyondaki düşüş sürecinin devam etmesi ve maliye politikasında sağlanan 'başarılar' sayesinde makroekonomik istikrarın artmasının, kredi faiz oranlarını düşürdüğü ve kredi vade yapısının uzamasına yol açtığı bildirilen raporda, şu bilgiler verildi: 'Mevduat bankaları ve kalkınma yatırım banka